Od połowy lat 70. gospodarki najpierw zachodnie, a potem światowe przeżywały okres euforii finansowej. Techniki i produkty, te najbardziej klasyczne, jak dług czy kredyt, i te bardziej tajemnicze, jak derywaty, były postrzegane jako lekarstwo na wszelkie bolączki – zarówno gospodarcze, jak i polityczne. Po 2007 roku euforia finansowa opadła, odsłaniając tym samym poważne – choć nie śmiertelne – schorzenia współczesnego kapitalizmu. Tematem tej książki jest analiza spuścizny systemowej oraz diagnoza kierunków działań koniecznych do odnalezienia ładu gospodarczego.
Zrozumieć świat, w którym żyjemy. Autorzy piszą książki, a my, czytelnicy, je czytamy. Kolejna pozycja Studia EMKA, tym razem pióra prof. Paula H. Dembinskiego, prowadzi nas po krętych drogach współczesnych finansów. Pokazuje ich twórczą rolę, gdy służą dla zysku. I niszczącą siłę, gdy zysk zamienia się w chciwość.
Waldemar Pawlak
wicepremier, minister gospodarki
Paul H. Dembinski krytykuje w swej książce zjawiska współczesnego kapitalizmu, przede wszystkim dominację świata finansów nad światem realnej gospodarki. Tę dominację nazywa „finansjalizacją”.
Zjawisko „finansjalizacji” opisuje językiem socjologa, filozofa, historyka (a raczej historiozofa) i finansisty. Ta synteza jest dużą zaletą książki. Sprawia, że jest ona interesująca nie tylko dla ekonomistów. Staje się głosem w dyskusji o współczesnym świecie i mechanizmach rządzących społeczeństwem.
Witold Gadomski, „Gazeta Wyborcza”
Jeszcze dwa lata temu książka, która tak bezwarunkowo potępiłaby finansjalizację gospodarki świata, nie znalazłaby zrozumienia w anglojęzycznych krajach, w których dominuje rynkowy model gospodarki podporządkowany kapitałowi. Dziś Paul Dembinski może już swobodnie głosić, że rynki finansowe sieją spustoszenie w strukturach społeczno-ekonomicznych, nie obawiając się odrzucenia czy zignorowania. Katastrofa finansowa, jaka zaczęła się w sierpniu 2007 r., skłania do gruntownego przemyślenia roli rynków finansowych. A ta książka – prowokacyjna i prezentująca odmienny niż anglosaski punkt widzenia – może być dobrą podstawą dla takiej analizy.
John Plender, publicysta „Financial Times”
Świat finansów staje się coraz bardziej skomplikowany i trudniejszy do zrozumienia dla społeczeństwa – jego ostatecznego użytkownika i, jak się uważa, beneficjenta. W efekcie mnoży się niepewność, nieufność i lęk, których na pewno nie rozwiały ostatnie wydarzenia na rynkach finansowych.
Moralizowanie nie wystarczy. Zrozumienie tego, co się dzieje, o jaką stawkę toczy się gra i jaki wpływ może mieć niekontrolowany rozwój systemu finansowego na społeczeństwo, staje się sprawą kluczową. Książka ta podkreśla podstawową dla zrozumienia istoty finansów różnicę pomiędzy relacją i transakcją. Pokazuje, jak zwykła analiza techniczna dociera do granicy wyznaczonej przez problematykę koegzystencji i współpracy międzyludzkiej, czyli zaufania.
Ernesto Rossi di Montelera, prezes zarządu
Obserwatorium Działalności Finansowej
Paul H. Dembinski urodził się w Krakowie w 1955 r. Ekonomista i politolog, profesor Uniwersytetu we Fryburgu w Szwajcarii, szef katedry Strategii i Konkurencji Międzynarodowej. Od chwili powstania w 1996 r. w Genewie Obserwatorium Finansów (www.obsfin.ch) jest jego czołowym animatorem. Redaktor czasopisma „Finance & the Common Good/Bien Commun”.
Ostatnie publikacje prof. Dembińskiego to: The Role of Large Enterprises In Democracy (red., Palgrave, Londyn, 2010); Pratiques financiers – regards chrétiens (red., Paryż, Desclee de Bouwer, 2009); Finance servant ou finance trompeuse? (Paryż, Desclee de Bouwer, 2008, tłum. angielskie 2009, hiszpańskie 2010); Car c’est de l’homme qu’il s’agit (red., Paryż, Desclee de Bouwer, 2007); Enron and World Finance – A Case Study in Ethics (red., Londyn, Palgrave, 2005); Economic and Financial Globalization: What the Numbers Say? (Nowy Jork, Genewa, ONZ, 2003).
Polskiego czytelnika mogą zainteresować pierwsze prace naukowe autora, poświęcone systemowej analizie gospodarek planowanych, jak np. jego rozprawa doktorska na Uniwersytecie Genewskim zatytułowana „Endettement de la Pologne ou les limites d’un système” (Polskie zadłużenie – granice wytrzymałości systemu), Athropos, Paryż 1984. A także „Les économies planifées: la logique du système” (Gospodarka planowa: logika systemu), Le Seuil, Paryż, 1988 – praca ta ukazała się także po angielsku jako „The Logic of the Planned Economy – Seeds of the Collapse”, Oxford University Press, Oxford, 1991. Była to jedna z bardzo niewielu prac, które – wbrew dominującej wówczas opinii – ukazały możliwość implozji systemu centralnie planowanego.
Rzadko która książka zawiera tak wszechstronny obraz ludzkości, poparty niezwykle szczegółowymi i skrupulatnymi badaniami. Nieczęsto też interdyscyplinarne dzieło, mówiące o filozofii, ekonomii i psychologii, potrafi tak szokować i alarmować. Autor przedstawia mechanizmy stojące za przemianami w sektorze finansowym i to, jak wpływały one na globalne społeczeństwo. Prowadzi zafascynowanego czytelnika do świata nowych gatunków relacji i transakcji, gdzie gracze są jedynie marionetkami w teatrzyku finansowych rynków.
Prof. Tamar Frankel, wykładowca prawa w Boston University Law School,
autorka książki Trust and Honesty. America’s Business Culture at a Crossroad
W tym niezwykłym eseju, wykorzystującym dziesięć lat pracy Obserwatorium Finansowego, Paul Dembinski proponuje najnowocześniejszą kurację postępującego na naszych oczach procesu finansjalizacji globalnej gospodarki – taką, po której finanse znowu staną się obszarem ludzkiej aktywności, w której to relacje, a nie transakcje będą odgrywały główną rolę. Dobrze napisana i pozbawiona żargonu książka powinna przyciągnąć uwagę każdego, kto interesuje się przyszłością naszej cywilizacji.
Prof. Stefano Zamagni, wykładowca ekonomii na Uniwersytecie Bolońskim,
doradca Papieskiej Rady Iustitia et Pax, współautor książki Civil Economy
Ta fascynująca książka pokazuje, jak stopniowo finanse stają się elementem dominującym nowej, obowiązującej powszechnie wizji świata. W teorii makroekonomii wiele jest jeszcze do zrobienia w dziedzinie dokładnego poznania roli pieniądza, finansów, a także oszczędności w odniesieniu do inwestycji w ekonomii produkcyjnej. Książka Dembinskiego wydatnie przyczynia się do uwidocznienia skali tych wyzwań.
Prof. Heinrich Bortis, wykładowca ekonomii na Uniwersytecie Fryburskim
Paul Dembinski zwraca naszą uwagę na proces finansjalizacji, która w ostatnich czterdziestu latach stała się wiodącym, a mimo to słabo zbadanym elementem światowej gospodarki. Autor, będąc wybitnym ekonomistą, dokumentuje historię i rozwój tego zjawiska z rygorystyczną, akademicką precyzją.
Prof. John R. Boatright, wykładowca etyki biznesu oraz zarządzania w Graduate School
of Business na Loyola University Chicago, dyrektor zarządzający Society for Business Ethics
Dyrektor Obserwatorium Finansowego oferuje nam książkę wyjątkową, która z wielu względów może służyć jako podręcznik pomocny w zrozumieniu zasad współczesnych finansów (i pieniądza). Wykracza jednak poza wymiar edukacyjny i oferuje nam interesującą analizę natury finansów – tak z punktu widzenia systemowego, jak i etycznego.
Marie-Claude Jacquot, publicystka Alternatices Economiques
s. 232, oprawa miękka, cena 45 zł
ISBN 978-83-62304-26-4
format 135 x 215 mm
grzbiet 15 mm
Cena 45 zł
ISBN 978-83-62304-26-4
